Ikigai en ik

🇬🇧 Ikigai and me (Google generated)

Wat is ikigai?

Ikigai is een Japanse filosofie, een hulpmiddel, een proces om de focus in jouw leven steeds preciezer bij te stellen.

Je kan het op allerlei manieren gebruiken om je leven vorm te geven, in dit stuk beschrijf ik hoe ik het heb gebruikt; maar ontdek vooral jouw manier. Daarin is het proces zelf ook ikigai - Droste effect <3

Een makkelijke manier om met Ikigai te starten is via een vraag. Beantwoord je vraag voor jezelf en stel die aan iemand in je (digitale) omgeving (het mag dus ook een onbekende zijn). Deel je antwoord met je gesprekspartner en check de verschillen en overeenkomsten.

Doe dit zo vaak en met zo veel mensen als je wilt. Ikigai is namelijk iteratief: je kunt nu een tijdelijk antwoord geven, en het later veranderen of bijschaven. Elke stap telt en helpt.

Zo kan het je helpen erachter te komen wat je graag doet in het dagelijks leven. Ga vervolgens de antwoorden leven, onderzoek ze in je bezigheden, pas ze toe probeer ze uit.

Ga er meteen mee aan de slag, of vraag eerst rond hoe je je antwoord in actie kan omzetten. Dat is fijn, zeker als je een mentale kwetsbaarheid hebt, zoals ik.
Bespreek het (ook) met je naasten, meestal helpen die je maar al te graag en hiermee geef je ze een manier om dat te doen.

Ikigai is er om je te helpen richten op wat jou het meeste plezier geeft, een beetje zoals  Marie Kondo - dus maak er plezier mee 😊🍀

Je kan onder wat lezen over mijn ervaringen ermee, of meteen aan de slag met hulp van de lijst onderaan. Het maakt niet uit welke vraag je pakt; iedere vraag kan jouw reis met Ikigai naar meer focus in je leven starten.

Het gaat om de overlap tussen de cirkels: zoom daarop steeds verder in. Wist je dat focus brandpunt betekent?

Mijn kennismaking met ikigai

Ergens in ’19 stuitte ik op ikigai. Het raakte me direct als ideale aanpak voor mijn eeuwige existentiële twijfels - waartoe ben ik op aarde - én mijn voortdurende loopbaanvraag - waarmee verdien ik waarde. Tijdens een paar langere depressieve episodes lag het stil. Eind ’21 ging ik beter, en pakte het weer op. Ik ging eens goed zitten, tekende het over, en nog eens en nog eens; ik ging erover praten en het voor mezelf invullen.

Zo kwam ik op het volgende beeld. Trefwoorden: humor, taal, creatief, ontdekken, uitproberen. Nieuwsgierigheid. Nog niet erg concreet. Coach/trainer?

Ikigai december 2019, Amstelveen

Mijn dromen over schrijven, voor cabaret, TV of film, durf ik hier nog niet op te tekenen, zie ik nu. De periode van energie eind 21, begin 22 duurde een maand of vier. Naast de dagelijkse zorg- en opvoedtaken, genoot ik van wandelen, kletsen, afspreken met mensen. Ik ging voor het eerst sinds jaren een paar dagen alleen op vakantie in een grote stad, in Wenen. Ik voelde me vrij. Ik verslond het leven.

Helaas kwam het landen in de dagelijkse sleur van januari, na de eindejaarsperiode van vakanties en afwisseling, met een nieuwe depressieve episode. Pas een lang ongewilde grote verandering in mijn omstandigheden, het weggaan bij man en kinderen, zette mij weer in mijn kracht. Medio 2022 maakte ik de volgende ikigai.

Ikigai augustus 2022 Arnhem

Toelichting bij ikigai augustus 2022

 

Het verschil met het eerste plaatje is: concreter, steviger (ook de penvoering). Gedurfder. En wat je aan het plaatje niet ziet: sinds medio juli heb ik vleugels. Ik ben uitgebreid aan het experimenteren en improviseren in Arnhem, mijn nieuwe woonplaats. Op gebied van wonen, binnen de klimaatbeweging, en professioneel. Het vele twijfelen en piekeren is teruggegaan naar gezonde proporties, en heeft plaats gemaakt voor lef, daadkracht en experiment. Het gevoel van eenzaamheid, alleen zijn en afgesloten van mezelf en anderen, is er soms nog, maar vaak voel ik juist openheid en verbinding. Of verbinding met het eenzame en allenige, dat we daarin ook verbonden zijn met elkaar. Er leeft ook verdriet en boosheid in mij, het is niet alles himmelhoch jauchzend. Maar stroomt door me heen, duidelijker, meer helder en puur, in plaats van te blijven plakken en mij te vervuilen, verzuren, verbitteren.

Ik ben dingen als een klimaatweekend met familiopstellingen aangegaan. Zoiets heeft me weer een enorme boost gegeven. Housesitting op huizen van vrienden. Dates op basis van online contact. Veel waardevolle gesprekken en contacten, in verbinding. Ook op meta niveau, over de waarde en kwaliteit van het contact. Ik praat dagelijks met totale onbekenden. Dingen die ik voorheen superspannend vond. En nu: heerlijk. De twijfel, het rumineren voor- en achteraf: ze zijn er nog, ik ben dezelfde persoon, maar het voelt veel minder zwaar, en ook als iets wat ik nu makkelijker kan overleggen met betrokkenen of derden. Dingen als een podcast en meer doen met improvisatietheater komen tot stand. Ik geniet!

Voor de balans ook een rommelig plaatje dat ik maakte om dit stuk te schrijven. Het mooie is voor mij, dat in dit plaatje letterlijk het verborgene zichtbaar wordt. Ik heb opgeschreven wat ik doe als ik depressief ben. Dit deel van mezelf hoort ook bij mij. Ik probeer dit te erkennen en omarmen. Dit plaatje maakt concreet waar ik echt van houd, hoe klote ik me ook voel, en ook, wat mijn valkuilen zijn.

Ik houd ook van het mogen rommelen, krabbelen, krassen. Het snelle neergooien met alle kladderigheid die daarbij hoort.

Oh en op liedjes van Crazy Ex Girlfriend luisteren ben ik nu ook dol, as a matter of fact, ik ga nu "Fit Hot Guys Have Problems Too" opzetten🥰.

mind map voor het schrijven van dit stuk met wat me plezier geeft tijdens depressies

Dus zo ikigai ik. En jij?

Vragen om je ikigai in beeld te brengen

Introvragen

• Wat zijn je dagelijkse bezigheden?
• Wit betaald werk
• Zwart betaald werk
• Onbetaald werk; bv vrijwilliger, huishouden, vader/moeder/ouder, mantelzorg, anders, nl:… (schrijf in de comments als je wil)
• Geen (, omdat > zie comments)
• Hoe voel je je over die bezigheden als je deze vraag krijgt?
• Hoe intens is dat gevoel op een schaal van 1-10
• Hoe leuk vind je je dagelijkse bezigheden, op een schaal van 1-10?
• Hoe zinvol 1-10?
• Hoeveel energie krijg je er van 1-10?
• Schept het waarde in de ogen van anderen - krijg je er voor betaald, of in wederdiensten, of door andere nader te benoemen “winst” voor jou?
• Wat is die winst?
• Gezien jouw inzet, scoren de bezigheden negatief of positief op een schaal van -5 tot 5?
• Heb je een dag, week, maand, jaarritme waar je tevreden mee bent?

 

💖 Waar je van houdt

• Wanneer of waarvoor spring je uit bed?
• Heb je hobby’s, speciale interesses?
• Wat vind je daar zo leuk aan?
• Waar kom je graag, waarom?
• Guilty pleasures?

 

☘️Waar je goed in bent

• Waar vragen mensen jouw hulp bij?
• Waar had je goede cijfers voor?
• Waar hebben mensen jou voor aanbevolen, bijvoorbeeld op LinkedIn of mond-tot-mond?
• Waar erger je je aan bij anderen - bv. omdat jij het beter weet of kan of het anders zou moeten, of om een andere reden? (Deze vraag past ook, bij 🌏 wat de wereld nodig heeft)

💰Waar je voor betaald kunt krijgen

• Welk betaald werk heb je ooit gedaan?
• Welke vacatures vallen je op? waarom?
• Voor welke dingen die je deed kreeg je opvallende bedankjes, verbaal, fysiek of materieel?

🌏 Wat de wereld nodig heeft

• Welke crises zie jij in de maatschappij/wereld?
• Wat doet dat met jou?
• Hoe ga je daar mee om?
• Denk je weleens, als ik kon, zou ik.. doen, dan zouden we het helemaal kunnen oplossen?
• Welke conflicten zie je in je omgeving - buurt, familie, appgroepen, social media, TV?
• Wat doen die conflicten met jou?
• Wat heb jij nodig als je zo’n conflict meekrijgt?
• Heb je daar weleens helpende gedachten bij, hoe die conflicten konden worden opgelost of vermeden?
• Wat is je visie - hoe ziet bv. een utopische wereld eruit, huis, wijk, stad, land, winkel, school of waar jij maar een visie op kunt hebben. Hoe?

Debrief

De cijfervragen zijn ankervragen. Dat is leuk om voor jezelf te noteren, welke score verschillende antwoorden krijgen. Als je aan de slag gaat met Ikigai, kun je over een week of twee, of langere tijd wat jou past, zo’n cijfervraag nog eens aan jezelf stellen. Is het veranderd? Als het ten goede is veranderd, kun je jezelf feliciteren: je loopbaanontwerp komt in focus, komt meer in lijn met jouw Ikigai 🤗

Nawoord

Terwijl ik dit schrijf, voel ik vreugde en dankbaarheid opkomen. Dankjewel aan alle mensen binnen Extinction Rebellion en de Rijnhal in Arnhem, voor je gulheid, je openheid en betrokkenheid. Dank voor het fijne, steunende en waardevolle contact de afgelopen weken, voor het aanzien - zelfs genieten van? -  mijn grillen en soms wilde ideeën.

Dank voor het vertrouwen om me daarin te laten gaan. Speciale dank voor Roy Scheerman, voor het vertrouwen me zomaar op de radio te laten: dankjewel Roy. Je kunt Roy en mij elke vrijdag van 7 - 9am beluisteren op Radio Noordzij bij "Roy is los". Heerlijke ouderwetse radio met nieuws, weer (om kwart over, door mij) en fijne muziek.

Dank voor het lezen en redigeren van dit stuk Len 🤗💪🏻: je bent een kei 🪨❣️

En natuurlijk: eeuwige en eindeloze dank aan mama en Gerrit, voor het opvangen, huisvesten en verdragen van mij die wilde weken in juli, augustus en september, terwijl jullie het zelf helemaal niet makkelijk hadden. Ik heb genoten, en geniet nog regelmatig van het samen koken, eten, wassen en alle wrijving die onze relatie zo'n mooi e glans geeft <3.

 

IEMT for the win

🇬🇧 IEMT for the win

Beste X,

Ok, even naar de inhoud. 

Ik heb een paar links opgezocht die een goed beeld geven van IEMT, oftewel Integral Eye Movement Therapy.

Zoals ik je vertelde, heb ik dinsdag sinds lang weer eens IEMT gedaan met een klant (full disclosure: mijn eerste betalende klant). Deze klant was er enthousiast over en ervoer direct meer rust vooral rond/in de ogen. Degene was ook blij verrast dat de methode sneller werkte dan een familieopstelling die die een jaar of vier geleden in Limburg had gedaan, in een 1-op-1 sessie met vloerankers. Vloerankers in opstellingen is als je de personen en emoties op A4tjes schrijft en in de ruimte op de grond neerlegt.

Natuurlijk ben ik superblij en trots om deze feedback nog in de sessie! En ben benieuwd hoe het doorwerkt. De effecten kunnen zeker een maand na de sessie nog binnendruppelen, zo was het bij mij. Over twee weken check ik bij hen in, benieuwd wat ik dan horen zal.

Deze omschrijving maakte ik zelf in '18:

 

IEMT, hoe werkt het?

Bij IEMT hoef je niet veel te praten of vertellen, een paar woorden over jouw "dingetje" is genoeg; we kunnen dan snel aan de slag. Dat betekent dat ik mijn vingers beweeg en jij ze met je ogen volgt. Af en toe stel ik een vraag of zeg ik iets. Het heeft iets van EMDR of hypnose, met dit verschil: je bent de hele tijd "bij" en wakker, en het allerbelangrijkste: jij bent de baas over wat we doen. Ik ben er alleen om het proces mogelijk te maken en je erdoorheen te geleiden. Met IEMT ga je veilig en snel op zoek naar de kern van wat vastzit, om losser te maken en liefst helemaal op te lossen. En soms lukt dat, en soms niet.

Dit vind ik de meest geniale bondige beschrijving van IEMT en haar ontstaan tot op heden (1 A4tje).

Hier is een case study, op video 5', dan kun je het zien hoe zoiets werkt.

En hier een op papier, case study 3p, geeft een mooi inkijkje in de achterkant, wat de therapeut doet en overweegt bij zo'n sessie.

Alright, nu ga ik echt naar de markt,

Hartelijke groet,

Tess

Zal wel oververmoeidheid zijn

De jongste is twee maanden. Heb ik een midlife crisis of gewoon slaapgebrek?

Oktober 2010 

“Reiss dich z’sam!”

Woensdagochtend 12.10. Gisteravond 1000-en hotels bekeken op Internet voor ons weekje Griekenland. Pasfoto’s gemaakt met Nina. Haar paspoort aangevraagd. En vanavond komt voor de eerste keer de oppas. Ik voel me beklemd en overweldigd. Vanmorgen bleef Nina maar huilen na haar voeding van half zes. Ik kan er niet meer tegen. Ik ging rechtop in bed zitten, om half zeven, nadat ik haar nog twee keer had aangelegd en een schone luier gegeven en teruggelegd in haar bedje. Woedend zei ik tegen niemand in het bijzonder (dus tegen Sebastian) “ik kan er niet meer tegen, dat gejank!”. Ik voel me hulpeloos en schuldig. Ik mis het gevoel van wakker worden met zin in de dag, met voorpret. Hoe lang ik dat niet heb gehad? Kan me niet heugen. Verjaardagen in mijn jonge jeugd, zoiets. “Reiss dich z’sam!” sist S woedend terug. Godverdomme, ik neem me al mijn hele leven bij mijn lurven en geef me een schop onder de kont. Ik kán het gewoon niet meer, ben moe, levensmoe. Waar is mijn levenszin? Hoe moet ik dat voorleven voor onze kinderen? O god, waar ben ik mee bezig. Tranen gutsen over mijn wangen terwijl ik dit schrijf. Nina was gisteravond onrustig. De voeding van 18.00 heb ik op het bankje op de stoep voor ons huis gedaan. Buurjongen Teun (5) was buiten aan het steppen en ik gunde Florian (bijna 3) om op zijn nieuwe fiets met hem te fietsen, naar de ene hoek van de straat, naar de andere hoek van de straat. Dus ik op dat bankje voeden. Als ik niet op mijn vaste stek op de bank binnen zit, drinkt ze niet zo rustig en goed. Ik zit er ook niet zo ontspannen bij, heb mijn voedingskussen niet. Dus om 19.30, nadat ik haar in bed had gelegd, heb ik haar toch maar weer gevoed. Om 20.30 wilde ze weer en sliep ze pas in. Met als gevolg dat ze niet om 22.00 kwam voor haar avond voeding, maar om 00.30 (als ik me goed herinner) en daarna om 03.30 en om 06.30. Helaas, eergisteren ging zo ideaal, van 22.00 tot 05.30 geslapen.
 
Bovendien die 10.000 hotels en websites van gisteravond. Om kwart voor elf hadden we nog geen knoop gehakt en ik viel in slaap op de bank. Sebastian zei zoiets van jij bent ook altijd moe ‘s avonds maar ik kon geen pap meer zeggen. Ik geloof niet dat ik nog naar Griekenland wil op deze manier. De websites van hotels maalden vanochtend door mijn slaapgebrekkige hoofd. Samen met de oppas die ik voor vanavond heb geregeld waardoor ik nu moet gaan klimmen. Ik wíl niet eens klimmen. Ik weet niet wat ik wil (uitrusten). En dan moet ik straks weer aan het werk. O god zak ik in een postnatale depressie. Ik heb niet het idee. Ik ben gewoon moe moe moe.
 

Vlekken

Nou, toen was ik net weer ingeslapen (nadat Nina was ingeslapen) en toen wekte Sebastian me om 07.45, of ik nog wist dat ik Florian naar de crèche moet brengen. Weet je wel weet je niet. Dat hadden we afgesproken omdat hij vroeg weg moet naar een afspraak in Tilburg. Godverdegodver. Ik wilde alleen maar even flink uitslapen en of een potje janken. De waterlanders stonden alweer op mijn onderste oogleden maar ik knipte ze dapper weg, daar kan ik arme Florian toch niet mee lastig vallen.
Florian deed natuurlijk eindeloos over zijn muesli en toen met de wagen met de buggyboard naar de crèche. Ik had nog snel een andere jurk uit de kast gevist want die van de afgelopen dagen zat toch wel een beetje erg onder de vlekken.
 
Buiten schijnt het zonnetje blij en onverstoord en ik herinner me hoe energiek en zorgeloos ik me gisteren voelde. We wisten dan wel niet zeker of we naar Griekenland zouden maar aan mij zou het niet liggen, ik zou Ninaaatjes paspoort wel even fiksen.
 

Stortbad van medelijden

Wij met de Quinney naar de crèche, wat een onding, ik loop steeds tegen die buggyboard op en ik kan ook niet casual met éen hand sturen als ik erachter loop. Florian loopt hondertuit te kletsen, benoemt alles wat hij ziet, politieauto auto met aanhanger bla bla en hoe lief ik hem ook vind ik versta de helft niet en weet ook niet wat ik erop moet zeggen buiten “ja, ik zie het”. Ik voel me rot en denk hoe heb ik dat arme kind opgevoed hij raakt net zo overvoerd door de wereld als ik als hij alle details wat hij ziet zo in zich opneemt. Ik duw die gedachte weg, onzin, ik ben gewoon moe, maar het sentiment blijft hangen en knagen. Op de crèche aangekomen vliegt Evelien op de wagen af, “ze mag er wel uit toch?”, eindelijk haar kans om Nina een keer lekker vast te houden. Evelien is gek op kleine baby’tjes. Ik vind alles best vandaag en ben allang blij als er van mij even niks word verwacht. “Ze is nog niet aangekleed hoor!” verontschuldig ik me maar Evelien vergoelijkt “lekker rielekst toch?”. Tegen half tien komt leidster Astrid binnen die merkt nog even op hoe iedereen met me meeleefde, nee echt de héle crèche, dat ik eruit zag of ik een skippybal had doorgeslikt, nou dan voel ik me meteen stukken beter na zo’n stortbad van medelijden.
 
Florian is gelukkig doltevreden aan het puzzelen en het afscheid nemen gaat moeiteloos, ik kan hem daar met een gerust hart achterlaten dat is fijn. Op weg naar huis - de zon schijnt ook nu meedogenloos, alsof ze me uitdaagt van het leven te genieten - nee hoor, dat lukt me nu toch niet! De laatste 500 meter kan ik de waterlanders nauwelijks binnenhouden, wat is er toch met mij? Ben ik gewoon moe? Ik voel me zo tekortschieten, omdat ik geen levenslust heb en kan voorleven voor mijn kinderen, en ik voel me ook alsof ik al mijn intelligentie, mijn cognitieve scherpte, heb opgemaakt in de eerste 31 jaar van mijn leven, weggegooid als het ware, over de balk gegooid, uitgegeven aan niks, want ik sta nu met niks in mijn handen, geen carriere, geen levensvreugde, niks.
 

Enveloppen dichtlikken ofzo

Sebastian probeert me te troosten (vanmorgen jankend in bed) dat ik een goeie moeder ben voor Nina enzo, maar het helpt niet, ik voel me mislukt. Ik voel me leeg, ik heb geen hoop, geen visie, geen idee waarmee ik moet beginnen. Ik heb leven gegeven maar ik heb zelf geen leven over nu, zo voelt het.
Ik weet niet waarom ik zo moet huilen, me zo leeg voel. Het aloude gevoel van “ik kan het niet aan”, “ik ben hier te klein voor”, van mijn jeugd voor of na de scheiding dat weet ik niet zo precies. Dat ik te veel, te grote, te volwassen stappen, beslissingen moet nemen. Misschien ervaar ik wel te veel druk door de vakantie die moet, de oppas die moet en het weer werken dat moet. Ik voel me alsof ik in een hoekje weg wil kruipen en de dekens over mijn hoofd. Of als ik iets moet doen, dat het iets heel kleins en simpels is. Enveloppen dichtlikken ofzo.
 
Ik baal als een stekker, ik was net zo lekker zen in mijn thuiszijn met Nina, ik heb dat amper geuit of het gevoel is weg en binnen een week zit ik weer als een onuitgeslapen oververmoeid hoopje ellende te janken op de bank. Dat ik er al tegenop zie om straks wat fris en wat koekjes voor de oppas in huis te halen (en voor haar te koken). En mijn sportspullen te pakken.
Nina is al twee maanden maar ik voel me nog helemaal niet klaar voor de buitenwereld, voor het solliciteren enzo.
 
Ach het zal voornamelijk wel oververmoeidheid zijn, ik was immers tijdens de ontgroening ook geen knip voor mijn neus waard, toen was ik ook continu uitgeput door slaapgebrek. Same here.

Oef ik heb een kind.. en nu?

*in 2016 geschreven, in 2022 gepubliceerd. *

Toen ik Tanja Jess' boek "de mama match" doorbladerde, fantaseerde ik dat er een website was waar mama's hun mama match zouden kunnen ontmoeten . Een klankbord/sparring partner voor (af en toe) worstelende ouders. Helaas begreep ik al vlug dat er alleen het boek is, geen website.

Hoe dan ook, toevallig ben ik sinds een paar weken via Facebook lid van de besloten groep Aware Parenting Netherlands/ Bewust Ouderschap. Zonder testjes te doen, kun je je - bijvoorbeeld op deze website www.handinhandparenting.org - inlezen of Aware Parenting iets voor je is.

Voor mij stond dat als een paal boven water: pas toen ik het boek van Aletha Solter, grondlegger van Aware Parenting, had gelezen werd me helder dat ik - zelfs ik - een "geslaagd" (?) moeder zou kunnen zijn. Pas na dat boek (Tears and Tantrums) werd het moederschap voor mijzelf serieus een optie. Kreeg ik een idee van hoe ik het (kinderen verzorgen, opvoeden, begeleiden, grootbrengen) op een voor mij kloppende manier zou kunnen doen.

Na dat moment kostte het nog ruim acht jaar, waarin het Internet meer en beter (interactiever) werd, en een favoriete juf die zwanger werd voor ik weer bij Solter terug kwam... en deze Aware Parenting/Bewust Ouderschap Facebook groep ontdekte.

En vandaag (precies éen dag na de 8e verjaardag van onze oudste, hoe cool is dat) heb ik de eerste Skype sessie met een andere (wannabe?) Aware Parent gedaan... als (gewenste) Luisterpartners. We hebben elkaar gevonden via deze Facebook groep! Hoe gaaf is dat! Heel. Vind ik.

Met andere woorden: wellicht ook een idee voor anders ouders die soms worstelen. Lid worden van deze (of een andere, meer bij jouw opvoedsmaak passende) Facebookgroep en uitwisselen met, en wellicht zelfs kennismaken met andere ouders met dezelfde opvoedintentie.

Doen! Tip!

Voor het eerst gepost als reactie op dit blog (het Moederfront). 

"De mama match" - link gaat naar Marktplaats, want nieuw is uitverkocht.
De bedoelde Facebookgroep heet AwareParentingNL
Meer over Aware Parenting hier
Het boek van Aletha Solter (link naar GoodReads).

PS En, papa's even niet verder lezen of kijken, echt niet, wegwezen... OK dan, eerst een boektip speciaal voor de papa's, hoewel ik ook coachende mama's ken... daarna echt wegwezen hè?

 

Amstelveense voetbalvader Voowlinde vertelt op film over het schrijven van "niet op een kluitje".

Niet op een kluitje kopen - linkt naar boekhandel Libris. Of check de bieb.

PPS echt verboden nu voor papa's, behalve als ze toevallig werken in de gynaecologie: de menstruatiecup. Dat is een ander verhaal, maar nu ik hier toch ben: ook doen. Ben ik elke maand weer wonderlijk blij mee. Nooit meer zonder zitten op de WC ; ). Update 2022: inmiddels gewoon bij Etos, Kruidvat ed te koop.

Go Auti - not me.

Afgelopen december kreeg ik een inzicht: de diagnose autisme past niet bij mij. Ja, ik herken aspecten van de diagnose - het is een spectrum waar iedereen een plekje op heeft. Ja, ik kan van huis uit moeilijk omgaan met, praten over emoties. Kan overweldigd raken, van alles voelen, niet meer weten wie ik ben, wat aan mij is om te doen of laten. Lange tijd - jarenlang - heb ik me ongemakkelijk gevoeld rond mensen, wist ik me geen houding te geven. Maar - mede dankzij een vermoeden dat de diagnose mij zou passen - veel lezen over de ervaringen van sommige mensen met autisme, die het scherper voelen en beter onder woorden kunnen brengen dan ik - ik heb geoefend en geleerd. Ik weet nu beter hoe en wanneer ik wel energie krijg van mensen, en hoe ik mijn eigen energie in gezelschap kan bewaren.

Want dat was mijn probleem: dat ik mijn energie kwijtraakte en dan in shutdown ging. Niet meer wist wat te zeggen.

Maar ik identificeer me niet met autisme, en heb dat nooit gedaan. Het was een jas die ik heb gepast, maar die me niet goed zat. Ik herken het, maar het staat buiten me. 

Ook ik houd niet van drukte, van fel licht, van herrie, van een winkel(centrum) op zaterdagmiddag. Ik kan me moeilijk voorstellen dat iemand die situatie wel bewust uitkiest; maar blijkbaar zijn die mensen er ook.

Ik heb behoefte aan, ik houd van van overzicht en structuur; in mijn dag, week, jaar, in mijn huis, hart en hoofd. Ademend overzicht, met ruimte en lucht om dingen anders te doen. Ik houd van verrassingen en van het moment dat iets anders gaat dan ik dacht. Van improviseren. Van het stilstaan en verwijlen in het huh? Wat nu?

Ik houd van het feit dat er dan altijd iets komt, een gedachte, iemand zegt of doet iets waarmee het nieuwe, het andere ook voor mij vorm krijgt. Ik houd van dat ontstaan van iets nieuws.

 

Wel identificeer ik me als iemand met een bipolaire kwetsbaarheid. Ik moet op mijn energie passen, zorgen dat ik geaard blijf, opletten dat ik me niet mee laat slepen, uitputten door te grote of andermans emoties. Pas oktober vorig jaar kwam ik uit mijn laatste depressie, en ik durf niet te zeggen dat er geen nieuwe episode komt. Ik hoop van niet, ik durf te voelen en vertrouwen van niet, maar garanties? Nee.

De therapie en het contact met anderen die last hebben van leven met een neurodiverse kwetsbaarheid heeft me veel gebracht. Beter begrip van mezelf, en vooral meer empathische vaardigheden. Daar ben ik heel dankbaar voor en ik voel dat meer mensen zo'n groei doormaken. Ook dat verheugt mij, want we hebben het hard nodig met elkaar.

Pottum - weggeefappgroep in Amstelveen Keizerkarelpark

Proletarisch winkelen 2.0

Op 7 januari een jaar terug startte ik een weggeefappgroep in onze wijk. Heel leuk, duurzaam: een groot succes! Al vele spullen wisselden van eigenaar, het ruimt lekker op en fijn dichtbij. En je leert je buurtgenoten kennen (er zijn er superleuke tussen!).

Lokale omroep AAN maakte er een filmpje (4') over: Pottum op AAN (starring little ol' me)

Hetzelfde item is ook via Facebook te kijken: Pottum op Facebook.

De groep heeft nu ongeveer 100 leden (max is 220).

Kinderen zijn ook welkom bij Pottum, mits de ouder/verzorger ervan weet en toezicht houdt. We willen geen spam en kinderen kunnen ook prima dingen halen, maar de ouder moet er wel vanaf weten.

Meedoen? welkom 😃 Stuur me een app of mail :)
Het kan ongeveer een week duren voor je reactie hebt, want ik doe dit er een beetje bij, aangezien ik niet meer fulltime in Amstelveen woon.

Leuk is natuurlijk ook als jij in je eigen wijk ook zo'n groep begint. Kijk gerust de kunst af!

PS De groep heet zo om Willemina Pottum - Ruitman. Zij was Neerlands eerste vrouwelijke ballonvaarder, en klom met haar man tot grote (zakelijke) hoogten. Zie ook dit stuk op luchtvaartnieuws.nl. 

Wonderlijk genoeg heeft geen enkele vrouwelijke luchtvaartpionier een straat of plein in onze (vliegeniers)buurt. Anno 2023 de hoogste tijd dat dat verandert!

Pillencast

De podcast - wat moet je ermee?

Met een bevriend eetliefhebber begon mijn broer in juni ’19 een podcast - over eten (duh). Later dat jaar vertelde een vriendin over podcast luisteren. Ideaal bij rotklussen in huis, of bij wandelen, vond ze. En toen had onze aannemer de verkeerde lak op onze nieuwe houten vloer gedaan. Afkrabben. Op m’n knieën met de glaskrabber. Dé gelegenheid eens postcast te luisteren. In Watschaftdepod hoorde mijn broer en zijn culivriend zich uitleven over eten (koken). Zo leerde ik zonder pizzaoven een toppizza maken. En ontdekte ik het podcast luisteren. Ook voor mij ideaal - geeft mijn brein iets te doen in allerlei situaties.

Wat wel, wat niet?

Luisteren om informatie te verwerken werkt voor mij. Sommige mensen zien een tekst liever. Mij helpt de stem van de spreker(s) als persoonlijke informatiebron. Ik houd van doorleefde kennis, en hoe iemand praat is voor mij dé manier om die nuance en prioriteit mee te krijgen. Voor anderen is die informatielaag te veel - een kwestie van smaak en leerstijl.

Podcast luisteren voor het slapengaan? Niet voor mij. Ik slaap snel in, en schrik dan half wakker bij een wat luidere passage. Er zijn vast mensen die het wel fijn vinden. Even chillen op de bank, met een podcast: dat past me weer wel. Krijgen m’n ogen even rust. 

Ander voordeel: je kan luisteren zolang de klus, wandeling of fietstocht duurt. Op elk moment tik je op pauze - later verder.

Pillencast

Sindsdien heb ik van alles geluisterd. Over het leven met bipolair beveel ik de Pillencast van Rob Schaap aan. Rob heeft zelf bipolair I, en maakt zijn podcast als onderzoek. Welke pillen nemen anderen? Hoe doen ze het verder, leven? Elke aflevering bestaat uit een uitgebreid en persoonlijk gesprek met een gast, ongemonteerd, van ongeveer 90’.

Mijn persoonlijke favoriet is het gesprek met Kim. Kim is getrouwd en heeft kinderen op school, net als ik. Ook heeft ze een paard en een verantwoordelijke baan. Het mooie aan dit gesprek is de klik en de herkenning tussen Rob en Kim. Dit geeft ook mij als luisteraar energie en herkenning voor van alles, zoals de relatie met partner en kinderen. En over haar paard, en de hond - ze hebben er allebei een. Dat dieren merken hoe het met je is en kunnen troosten, aarden of juist confronteren. Geweldig. Dankjewel Rob, voor dit mooie en belangrijke (vrijwillige) werk!

Praat mee

Rob heeft in ruim 40 afleveringen een scala aan gasten met bipolair gesproken, en er komt elke week een bij. Misschien is er wel een ander die meer tot jouw verbeelding spreekt? Ik ben benieuwd. Of zijn er andere podcasts waar jij (n)iets aan had? Deel het via de socials @plusminus_nl, @plusminus_young, met #bipolarclub #bipolarpodcast.

Aanbevolen #bipolar podcast series:

1. Pillencast 39 x 90’
2. Stoorzender - door en voor mensen met mentale stoornissen - 45 x 45’ a 60’ 
3. Geen kleine man - onherkende stoornissen bij vrouwen, ook/juist mentale - een audiodocumentaire en 5 interviews, elk 60’ 
4. Peptalk - over cabaret en standup door Pepijn Schoneveld, acteur, cabaretier en lijdt (leed) aan GAS 90 x 50’
5. Into the Magic Shop door Jim Doty - over verslaving en andere traumagerelateerde issues, en hoe je eruit kunt komen. Vol bekende mensen, Hunter Biden (zoon van) is in de 1e aflevering te gast 1 x 45’ 
6. Wat Schaft de Podcast

Lijkt interessant (nog niet beluisterd):

• Myrthe vd Meer 20’
• Psychologische podcast Hoge Pieken Diepe Dalen met Jasper Dolman 63’
• Leven zonder stress: bipolaire stoornis 60’
• Interview met Hanna Verboom 49’

Deze review heb ik geschreven op verzoek van de redactie van PlusMinus Magazine, het tijdschrift voor mensen met bipolair, en bevat deels herhaling van wat ik in twee eerdere blogs over podcasts schreef. Het stuk zal daar in 2022 in druk verschijnen.

Buiten uitwaaien en opdrogen - hoe ik uit de kast kwam als bipolair

Een nieuwe ik

Na mezelf jaren - bijna 30 jaar, van mn 15e tot mn 44e - als chronisch depressief te kennen, kreeg ik februari 2019 bij Pro Persona een nieuw waslabel: bipolair. Iemand anders had eerder geprobeerd het me op te naaien, maar nu - de ‘loog vond dat ik het niet had, de ‘iater van wel - gaf de twijfel ruimte in hun diagnose mij ruimte om te denken: ja, misschien héb ik dat wel. Misschien is dát wel, wat ik heb. Handig, dat ze het niet met elkaar eens waren.

Ik keek eens terug op de afgelopen paar jaar, en zag een trend. Perioden van energie afgewisseld met depressies. Het was begonnen na de doorbraak in 2004 bij mijn eerste goeie therapeute, toen ik voor het eerst echt ging voelen. Helemaal, van top tot teen. Heel erg huilen, diep verdriet, enorme vreugde. Voordien voelde ik vooral mijn maag en verder deed ik het voor de bühne. Deze nieuwe diagnose markeerde enorme groei. Niet meer depressies, afgewisseld met periodes van tanden op elkaar, niet echt iets voelen, en doorgaan. Nu had ik periodes waarin ik echt leefde.

Alleen die depressies hè.

Kintsugi - zichtbaar gerepareerd is sterker en mooier

Mensen vertellen

Vanwege de - zag ik nu zelf ook, toch wel wat extreme - verschillen tussen de periodes, leek het me handig, mezelf buiten te hangen. Ik was gewassen, ik was schoon; maar ik moest nog drogen en mezelf laten zien. De mensen in mijn omgeving informeren. Dan hoefden ze niet zo te schrikken als ik opeens, na maanden radiostilte, om 5am appjes ging sturen. Of eerder. Als de Insta posts en tweets ze opeens weer om de ogen vlogen. Als ik weer belde, wilde afspreken, allerlei uitjes en voorstellen deed.

Het leek me makkelijk, als ik de andere ouders op het schoolplein niet meer telkens hoefde uitleggen, waarom ik nu eens als een dood vogeltje, dan weer als een uitbundige paradijsvogel verscheen. Ook wel fijner voor de kinderen misschien.

Misschien moest ik mijn man en kinderen ook wel inlichten. En mijn (schoon)familie.

Dus dat deed ik. Eerst mijn man en kinderen natuurlijk, meteen dezelfde avond. Ik geloof niet dat we allemaal meteen de scope van het bericht konden omvatten. We namen het voor kennisgeving aan.

Veel later - aan het eind van de zomervakantie - schreef ik een mail aan mijn ouders, mijn broer, en mijn schoonfamilie. Intussen lichtte ik via de app geleidelijk mijn hechtste vrienden in.

Steun vs. weerstand

De reacties spraken boekdelen, en zijn in te delen in twee categorieën: herkenning en steun aan de ene, en weerstand aan de andere kant. De reactie met de meeste weerstand ging erover, of het wel een goed idee was dit met iedereen te delen. Of het niet schadelijk zou zijn voor mijn man en kinderen. Moeilijk. We hebben gebeld om het persoonlijk te bespreken. We kwamen tot begrip. Degene worstelt zelf met depressie, zonder dit zo open te delen, ontdekte ik.

En deze persoon zal niet de laatste zijn met weerstand. Maar misschien wel de enige, die de gedachten en gedachten erover zo openhartig met me deelde. En dat was ontwapenend en heeft onze relatie verdiept.

En dat geldt eigenlijk voor iedereen die ik ken. In feite heb ik door deze coming out mijn hele sociale netwerk opnieuw geëikt. Ten eerste omdat het proces dwong me te bepalen, wie het meest dicht bij me staan en wie verder af. Ten tweede omdat het helder maakt wie belangrijk zijn. “De schoolpleinouders”, die me eerst heel veel energie kostten, zijn als onduidelijke massa helemaal niet belangrijk. Ik heb een tijd een groen lintje gedragen (symbool voor mental health awareness) als “talking piece”: wie wilde kon erover vragen. Er kwamen wel vragen, maar niet veel; en ze kwamen van ouders die ik toch al mocht. Hen beschouw ik nu als goede kennissen en vrienden, we kunnen bij elkaar een potje breken. De kwaliteit van het contact is enorm verbeterd, vooral degenen met een steunende reactie. Andere mensen zijn meer naar de achtergrond verdwenen. Ook goed.

Vrijheid

De last van het gevoel mezelf te moeten verklaren is bijna geheel weggevallen. Daarvoor in plaats is de vrijheid gekomen, mezelf te laten zien zoals ik op elk moment ben. Ik voel me vrijer in kledingkeuze, in gedrag. In wat ik heel de dag uitspook. In hoe ik me uitdruk - ik hoef mijn emoties niet meer te verbergen. Ik geniet er juist van me te uiten, wat ik ook voel, of groot verdriet, of vreugde, of wat dan ook. Uitgewaaid, opgedroogd: flaneren maar!

Coming out tips:

1. Wat wil je delen?
2. Met wie als 1e, 2e, 3e kring?
3. Neem de tijd voor de reacties en gesprekken
4. Geniet van je vrijheid en maak concreet welke hulp je wanneer nodig hebt.

De mail die ik stuurde

Lieve familie,

Zoals jullie weten had ik afgelopen lente en zomer weer veel last van een depressieve fase. Tot mijn opluchting zijn mijn energie en stemming in de week van 9 september weer gaan keren. Zo werd ik de afgelopen weken helemaal hyper en energiek. Wat jullie ook van me kennen. Fijn voor mij, voor mijn omgeving soms wat veel, vervelend of beangstigend.

Zelf ben ik vooral heel blij dat het leven weer vol licht en mogelijkheden aan me verschijnt.

Gek genoeg ben ik nu ook blij met de diagnose bipolair II van februari. Het geeft me steun. Ik begin te begrijpen dat hoe beter ik deze up/energie kan managen, hoe minder (hevig en/of lang) ik zal dippen. Dat behandeling nu ook zinvol en nodig is.

 

En ik probeer nu geleidelijk wat structuur in onze alltag te brengen. Maandagochtends ben ik begonnen vrijwillig bij de Kringloopwinkel te werken. Twee ochtenden per week naar yoga. Avondetens vooruit plannen.

Wat bij alles ook helpt, is openheid over mijn diagnose. Geleidelijk vertel ik de mensen om ons heen erover. Vrienden, bevriende schoolpleinouders en meer. Zodat ik mensen ook (kort) kan informeren als mijn energie weer is gekeerd. Natuurlijk probeer ik ook helder te krijgen wat mijn triggers en valkuilen zijn.

Wie meer wil weten, shoot. Hierbij laten is voor mij ook goed.

Tot gauw, veel liefs,

Tess

PB Choc Chip Cookies

naar Janneke V. van NRC.nl - voor +- 12 grote of 20 kleine - plaatje om te printen onderaan - recept op verzoek van mijn therapeute, die ik er een paar had gebracht <3

• 1 el (gebroken) lijnzaad, geweekt in 3 el heet water
• 120 gram PB boter = margarine (palmolie is klimaatvriendelijker dan koeieboter van Amazonesoja gevoerde methaan schetende koeien)
• 80 gram suiker
• 2 zakjes vanille suiker
• 175 gram bloem
• snufje zout
• 1 tl (wijnsteen) bakpoeder
• evt. schil van een bio citroen of limoen
• 200 gram choc chips (Jumbo heeft het) of stukjes chocolade (hamer of hak fijn, gebruik liefst alleen de stukjes, het gruis kan bv in de chocomel) - als je puur neemt worden de koekjes 100% plantbased.
• 1/2 tl fleur de sel of Maldon zeezoutvlokken
• opties: voeg gehakte of gebroken (hazel of wal-)noten toe. Hazelnoten voor een subtielere, walnoten voor een stevigere notensmaak.
• vervang een deel van de bloem door maizena (wordt het fijner en luchtiger van, lekker), havermeel (geeft een lichte textuur en kokosachtige smaak) en/of kokosrasp.

1. Doe het lijnzaad met ’t nog hete water bij de boter, de suiker en de vanillesuiker.
2. Verwarm de oven voor op 200°C. Beleg voldoende bakplaat met bakpapier.
3. Meng bloem, zout en bakpoeder in de beslagkom. Rasp de geboende citroen/limoen erboven
4. Doe de botersuikermix nog evt. 30” in de magnetron tot het zacht is, roer door elkaar.
5. Voeg toe aan de bloem en roer spatel alles dooreen.
6. Doe tot slot de stukjes chocolade erdoor en evt. de zoutvlokken.
7. Maak met een lepel hoopjes op het bakpapier. Als je grotere balletjes hebt, en dus grote koeken wilt maken, leg de balletjes dan flink uit elkaar; de balletjes lopen uit. Maak je niet druk om de vorm; wel handig ze ongeveer even groot te maken qua hoeveelheid. Ik doe zeg maar ovale hoopjes, door de vorm van de lepel, de koekjes worden toch rond meestal.
8. Bak de koekjes 10 a 20’ in de oven tot ze gaar zijn maar nog fudgy van binnen. Als het randje begint te kleuren zijn ze goed.
9. Laat ze afkoelen op een rek, voorzichtig overbrengen of even wachten tot ze wat afgekoeld zijn, anders breken ze.

Na een paar dagen zijn ze nog lekkerder, dan komen de smaken beter uit. Als 't jou en je huisgenoten lukt te wachten ;).

Gebroken lijnzaad is ideaal als eivervanger (tip van Anthea Cheng van Rainbow Nourishments), maar wel wat bederfelijk (kan ranzig worden). Ik kocht een pond voor geen 2e; ik vulde een potje en bewaar dat bij mijn bakspullen. De rest in de vriezer.

En hier is de printable =)

Nee.

#mood #yesitsfuckingpolitical

 

Come Auti pt II - "voor de dx" en Mieke v. Stigt

Via de MEE-vrouwen die een contactgroep voor ASS vrouwen opzetten kwam ik op het verhaal over de autistische burnout van Mieke van Stigt, ervaringsdeskundige: https://a-typist.nl/autisme-burn-out/

MEE vind je op www.meeaz.nl.

En ik maakte een tijdlijn vanuit het thema "voor de diagnose" voor PlusMinus magazine, dat ik krijg als lid van deze vereniging voor bipolairen. Want ik (bofferd) heb ook de diagnose bipolair 2 - nou ja, het vermoeden. Zeiden de 'iater en 'loog van het expertisecentrum. Voor mij-die-het-leeft staat ook deze dx als een paal boven water.

Klik op het plaatje om het groter te zien.. benieuwd of het geplaatst wordt!

Wist je trouwens, dat PlusMinus ook een telefonische hulplijn heeft voor Bipolair Contact? Het is voor iedereen met vragen rond bipolariteit, ook voor naasten dus, of als je je afvraagt of jij of iemand in je omgeving mogelijk bipolair is. 

Bellen kost maar 10 cent per minuut + de startkosten van het gesprek. De lijn wordt bemensd door ervaringsdeskundigen, dus je valt sowieso in een bad van herkenning. Lijkt me. Ik heb ze nog nooit gebeld, ik doe mijn uitwisseling graag online - zou dat iets met het auti te maken hebben?

Dit staat er op de site (hoef je niet door te klikken):

"Voor een persoonlijk gesprek kun je elke dag van 11:00 tot 21:00 uur bellen met de Lotgenotenlijn op:

0900 – 5 123 456  (€ 0,10 per minuut)

Uiteraard gaan alle medewerkers van de Lotgenotenlijn zeer vertrouwelijk om met alles wat je als beller met hen bespreekt."

Ik gun iedereen met maar het geringste vermoeden van bipolair en of autisme, zo snel mogelijk helderheid en handvaten. "The world needs all kinds of minds", zoals Templar Grandlin (ASS vrouw) in haar Tedtalk zei (ja nu mag je zelf aan de Google, hoor).

Dahag en bedankt voor het lezen <3

Come Auti

Voor nu is dit een leeslijst met meer lezen over autisme, ik ben van plan iets uitgebreiders te schrijven maar dat is nog niet klaar.

Vragen? Graag. Liefst in de commentsectie van mn Insta, dan hoef ik mezelf niet te herhalen, maar mail, app, bellen, gewoon praten of op Twitter mag tuurlijk ook.

• in de PsyExpert over autisme bij vrouwen 
• in de PsyExpert over de samenhang/overlap met HSP
• een recensie(PDF) van het boek "Ik zoek... knuffelmoeders" van ervaringsdeskundige Wendy Dé
• een artikel van een wetenschappelijk onderlegde ervaringsdeskundige over de kracht en het fysiek helend effect van meditatie, waar ik veel aan heb gehad, (toevoeging 6.3.21) als rationale voor mijn yoga practice (fan van Yoga with Adriene en de Melbourne Yogini)
• (toevoeging 6.3.21) ik heb veel gehad aan de Inleiding programmeren met Python van de University of Michigan via Coursera met dr. Charles Severance - Programming for Everyone, getting started with Python - je kunt het een week gratis uitproberen. Het werkte voor mij therapeutisch, omdat het me hielp mijn gedachten te ordenen en structureren, en om te gaan met faal/syntax error frustratie. Allerlei ideëen waar ik al jaren mee rondliep, lukte me nu eindelijk te realiseren. Daarom duurt het "echte artikel" hier over autisme ook heeeel lang nu.
• (toevoeging 6.3.21) de andere enorme hulp, was de "schematherapie en de gezonde volwassene" die ik kreeg van mijn toptherapeute Eva Lith aan de GGZ Ingeest Amstelmere (raving review op Zorgkaartnederland.nl was given). Dit is een protocollaire behandeling bestaande uit 10 sessies, dat ik iedereen (eigenlijk echt iedereen die een beetje worstelt met volwassen zijn) kan aanbevelen. Misschien kan jouw therapeut of coach dit.
• (nieuw 11.3.21) aan de korte berichten en gesprekken op Twitter van en bij Pete Wharmby - zelf autistisch, baanbreker/ambassadeur/communityhouder voor mensen met autisme - heb ik veel gehad; hier is zijn website.
• (ook 11.3.21) Templar Grandin's Ted Talk was v. helpful, years ago actually, in opening myself up to the (super)powers that may hide beneath the diagnosis and its more difficult aspects.

UPDATE 6 maart; op 1 januari deed ik een coming out over mijn autisme op Insta, die voeg ik hier toe, toen iemand met wie ik mijn verhaal wilde delen me vertelde dat ze niet op Insta zit. Hier een screenshot, de volledige tekst voeg ik eronder in.

Autiste? Oui, c'est moi - Insta post 1.1.21

In juni '20 kreeg ik de dx. Pas de laatste weken beginnen er kwartjes te vallen - mede dankzij een geweldig behandeltraject bij #InGeestAmstelland - modulaire, individuele schematherapie - en dankzij mn BFF @mariannegeersing. Marianne tipte me, toen ze eindelijk mijn CV had bekeken, en in combi met de dx, om toch eens naar IT te kijken. Ik begon een inleiding programmeren in Python via @coursera aan de @uofmichigan - ft @charlesseverance - and I feel like I hit the jackpot. This. Is. Awesome.

Voortdurend kwartjes die vallen. Heerlijk.

I'm out and I'm proud - no more masking for me! Wat een opluchting, wat een energiebesparing.

Questions? Ask me anything <3 edit please do it in the comment section, rather than in my DM, so others may benefit as well and I don’t have to do repeats.

Dank Marianne en natuurlijk alle anderen die er afgelopen moeilijke jaar voor me waren, je weet wie je bent <3

#autisme #autistic #auti #hsp

Update medio januari: na dit delen volgden meerdere gave gesprekken, met veel nieuwe info. Dank aan diegenen voor het luisteren, delen en meedenken. Ik sta te popelen om de nieuwe inzichten weer hier te delen, maar het is veel fijner als ik eerst tijd neem om een en ander te verwerken. Wordt vervolgd, dus 😘.